Zapraszamy
na strony czasopism wydawnictwa:

Rolnik DzierżawcaNowoczesna UprawaRolniczy Przegląd TechnicznyHoduj z głową bydłoHoduj z głową świnie


Sonda
Czy uważasz, że pomoc oferowana rolnikom poszkodowanym przez suszę przez ministerstwo rolnictwa jest wystarczająca?
 
Tak
Nie
Nie mam zdania


Artykuł z numeru: 11/2018

Owoce gniją pod drzewami


Wysokie zbiory powinny być powodem do zadowolenia i dumy. Jednak w tym roku przyprawiają o ból głowy niejednego sadownika, a to ze względu na bardzo niskie ceny jabłek.

Średnia cena skupu jabłek w zakładach przetwórczych i chłodniach według stanu na 23 października wynosiła 0,12 zł/kg netto, podczas gdy rok temu 0,98 zł/kg – wynika z danych Instytutu Ekonomiki Rolnictwa i Gospodarki Żywnościowej – PIB w Warszawie. W tym czasie spółdzielnie ogrodnicze płaciły średnio 0,11 zł/kg jabłek przemysłowych, a przed rokiem 0,93 zł/kg. Natomiast za jabłka deserowe 0,68 zł/kg, co także jest dużo niższą wartością w porównaniu do zeszłego roku (1,75 zł/kg). Związek Sadowników RP wskazuje jednak, że lokalnie ceny są jeszcze niższe. „Sytuacja w tym roku jest dramatyczna” – brzmi pierwsze zdanie komunikatu związku z 22 października. „Olbrzymie kolejki w punktach skupu umacniają nas w przekonaniu, że w najbliższym czasie cena nie wzrośnie. Jakby tego było mało, zakłady przetwórcze zapowiadają, że nie będą skupować jabłek w ogóle. Handlowcy mają również problem ze znalezieniem rynku zbytu na jakąkolwiek odmianę jabłek deserowych, a i ceny nie gwarantują zysku, czy nawet pokrycia kosztów produkcji” – wskazuje dalej organizacja.

Mirosław Maliszewski, jej prezes zaznacza w rozmowie z nami, że bardzo wielu sadowników postanowiło nie zbierać jabłek przemysłowych ze względu na zbyt wysokie koszty zbioru. Dotyczy to głównie dużych producentów zatrudniających pracowników. – Ci, którzy są w stanie zebrać jabłka we własnym zakresie, sprzedają je nawet za te 8-10 groszy za kilogram – zauważa.

200 ton na gospodarstwo

Wsparciem dla sadowników ma być interwencyjny skup jabłek przemysłowych w ilości 0,5 mln t po cenie minimalnej 25 gr/kg netto. 4 października, podczas konferencji prasowej w Warszawie minister rolnictwa Jan K. Ardanowski poinformował, że głównym skupującym będzie firma Eskimos, która zrobi to za pieniądze z kredytu, na który uzyska gwarancje państwa. Udział w skupie, choć w znacznie w mniejszym zakresie niż Eskimos zapowiedział także Lubelski Rynek Hurtowy Elizówka, spółka z większościowym udziałem Skarbu Państwa.

W kolejnych dniach trwały przygotowania do uruchomienia skupu. W poniedziałek 8 października wystartował LRH Elizówka otwierając skup w Motyczu i Poniatowej. Natomiast firma Eskimos informowała o podejmowanych przez siebie działaniach na stronie internetowej. 12 października przedstawiła wzór umowy kontraktacyjnej do zawarcia między skupem a sadownikiem, która zakłada harmonogram dostaw jabłek na październik, listopad oraz grudzień, a także określa cenę za owoce w tych miesiącach. I tak: za jabłka dostarczone w październiku sadownik miałby otrzymywać 25 gr/kg netto, w listopadzie 26 gr/kg, a w grudniu 27 gr/kg. Oczywiście przy zachowaniu wymagań jakościowych określonych w załączniku do umowy. Zapłata za dostarczone owoce następowałaby przelewem w ciągu 10 dni od daty wystawienia faktury VAT RR lub doręczenia kupującemu (firmie Eskimos) faktury VAT.

Umowa przewiduje także możliwość wypłaty sadownikowi 30-procentowej zaliczki za jabłka, które dostarczy w listopadzie lub w grudniu. Warunkiem wypłaty zaliczki jest podpisanie przez producenta weksla in blanco, który zostanie zwrócony sadownikowi na podstawie zasad opisanych w deklaracji wekslowej. W ramach akcji skupu interwencyjnego sadownik może dostarczyć co najwyżej 200 t jabłek.

Nic nie działa

17 października spółka Eskimos podpisała umowę kredytową z Bankiem Ochrony Środowiska na realizację programu stabilizacji cen na rynku jabłek i poinformowała, że od 18 października rusza ze skupem interwencyjnym publikując w tym dniu ostateczną listę punktów skupu, na której znalazło się ponad 150 podmiotów w całym kraju. 19 października ukazał się kolejny komunikat firmy zapewniający, że program stabilizacji cen na rynku jabłek przemysłowych przebiega zgodnie z harmonogramem i że spółka zakontraktowała już 100 tys. t surowca. I to był ostatni komunikat jaki wydała firma przed zamknięciem tego numeru „Przedsiębiorcy Rolnego”. Niestety, nie udało się nam skontaktować ze spółką Eskimos, żeby dowiedzieć się, czy wskazane na liście punkty odbioru owoców rozpoczęły już skup jabłek. – Skup nie ruszył – zapewniał nas jednak w rozmowie 23 października Mirosław Maliszewski. – Nie znam punktu, który skupowałby jabłka, ani sadownika, który sprzedałby owoce w ramach tej akcji. Producenci zgłaszają się do punktów skupu, które wymienione są w komunikacie i dowiadują się, że one nic nie wiedzą. Ja dzisiaj miałem już trzy telefony od podmiotów z tej listy z pytaniem, jak to będzie działać. O to samo mógłbym zapytać te firmy. Po prawie miesiącu od ogłoszenia przedsięwzięcia wciąż więcej jest niewiadomych niż konkretów – wskazywał prezes ZSRP przyznając jednak, że gdyby ten mechanizm zadziałał, to mógłby pomóc sadownikom.

- Jestem w kontakcie z firmą, która podjęła się stabilizowania rynku skupu jabłek. Firma ta prowadzi skup i kontraktację. Do dziś skupiła lub wypłaciła zaliczki na 160 tysięcy ton jabłek – zapewniał 24 października w rozmowie z Polską Agencją Prasową minister rolnictwa. Przyznał jednak, że zasygnalizowano mu pewien problem, a mianowicie część firm, które wcześniej dobrowolnie zgłosiły się do współpracy z firmą Eskimos i zadeklarowała, że zajmie się przerobem skupowanych jabłek na sok, teraz się wycofuje. Jak podkreślił minister, opór stawiają tłocznie, które na ogół związane są umowami z niemieckimi przetwórcami. – Tymczasem od możliwości przerobu jabłek zależy tempo ich skupu – zaznaczył Ardanowski. – Najlepiej byłoby, żeby owoce zostały szybko przetworzone, zwłaszcza że jest możliwość eksportu i zarobienia na koncentracie jabłkowym. A tak skup będzie trwał dłużej. Ale będzie przeprowadzony – zapewniał minister.

 

Alicja Siuda
Fot. Krzysztof Zacharuk


Komentarze
Dodaj komentarz
 
© 2013 copyright APRA, wszelkie prawa zastrzeżone | Polityka prywatności | Regulamin | Regulamin prenumerat